Differentiatiestage Endocrinologie Kinderendocrinologie

Duur: 
6 maanden

Wat gaat de aios leren?

Waarom een profileringsstage in de kinderendocrinologie?
Groei en puberteit spelen een centrale rol in de ontwikkeling van een kind. Een verdieping in de (patho)fysiologie hiervan is daarom zinvol voor elke kinderarts. Een profileringsstage in de kinderendocrinologie vormt een goede basis voor een fellowship kinderendocrinologie, of een vervolg als algemeen kinderarts met als aandachtsgebied kinderendocrinologie.  

Waarom kinderendocrinologie in het Radboudumc Nijmegen?
Wij zijn een groot kinderendocrinologisch centrum met ongeveer 2000 controle patiënten en ca. 300 nieuwe patiënten per jaar. Wij zijn een actief onderdeel van het Radboudumc DSD (Disorders of Sexual Development) expertise centrum en het Radboud Adrenal Centrum (RAC). Tevens is onze afdeling verbonden aan het Kinderdiabetes Centrum Nijmegen (KDCN) waar secundaire en tertiaire zorg plaatsvindt voor kinderen met diabetes. Naast onze expertisezorg, oefenen wij de kinderendocrinologie in de volle breedte uit.

Wat is onze patiëntenpopulatie?
Natuurlijk hebben we veel kinderen onder behandeling met groeihormoontherapie,  bijnier-problematiek, schildklierproblemen of te vroege/te late puberteit. Verder werken we in multi-disciplinaire behandelteams samen bij kinderen met een gestoorde geslachtelijke ontwikkeling (DSD), Turner syndroom, adrenogenitaal syndroom of hersentumoren. Voor kinderen met schildklierproblemen hebben wij een speciaal spreekuur samen met de radiologie ontwikkeld. De kinderendocrinologie heeft veel raakvlakken met de klinische genetica als het gaat om kinderen met een kleine lengte (denk bijvoorbeeld aan Silver Russel syndroom, Turner syndroom, Noonan syndroom of botdysplasie), of juist grote lengte (zoals Klinefelter syndroom, of Marfan syndroom). Deze patiënten zul je daarom zeker ook tegenkomen tijdens je stage.

Onze kinderdiabeteszorg is georganiseerd in het Kinder Diabetes Centrum Nijmegen (KDCN, www.kdcn.nl), een samenwerkingsverband  met het Canisius Wilhelmina Ziekenhuis Nijmegen. In dit centrum worden ongeveer 350 kinderen en jongeren met diabetes behandeld. In het KDCN wordt tweede- en derdelijns zorg geleverd aan kinderen en jongeren met diabetes mellitus. De tertiaire zorg bestaat met name uit de zorg rondom patiënten met ernstige psychosociale problematiek. Hiervoor bestaat een intensieve samenwerking met Werkenrode Pluryn Groesbeek (www.pluryn.nl). Verder behandelen we kinderen met een erfelijke vorm van diabetes (MODY), cystic fibrosis gerelateerde diabetes en zeldzame complicaties zoals lipo-atrofie.

Wat zijn onze belangrijkste speerpunten?

  • DSD: Sinds 2015 is het Radboudumc DSD expertise centrum officieel door de NFU geaccrediteerd (coördinator H. Claahsen, kinderendocrinoloog). Jaarlijks worden binnen het DSD expertise centrum ongeveer 10-20 nieuwe kinderen geëvalueerd i.v.m. een onduidelijk geslacht. Behandeling en begeleiding vindt plaats in een multidisciplinaire setting. Het Radboudumc Turner Expertise centrum is onderdeel van het DSD expertise centrum. Het betreft het grootste centrum voor vrouwen met Turner syndroom in Nederland, en een van de grootste centra in Europa. Er worden jaarlijks ruim 130 kinderen en meer dan 300 volwassenen behandeld. Onderzoek binnen het DSD expertise centrum vindt vooral plaats op het gebied van hypospadie en Turner syndroom.
  • De bijnier: In samenwerking met verschillende afdelingen waaronder de (kinder)endocrinologie, interne geneeskunde en laboratoriumgeneeskunde is het Radboud Adrenal Centre (www.umcn.nl/Zorg/Afdelingen/Bijniercentrum) opgericht (coördinator H. Timmers, endocrinoloog); een expertise centrum voor kinderen en volwassenen met bijnieraandoeningen. Wij hebben veel ervaring in de behandeling van kinderen met het adrenogenitaal syndroom (AGS), inmiddels hebben we  ca. 90 kinderen met AGS onder behandeling. Voor deze patiëntengroep is een speciaal poliklinisch spreekuur ontwikkeld. Onderzoek op AGS  richt zich met name op lange termijn complicaties  zoals cardiovasculaire  risicofactoren en  de ontwikkeling van testiculaire tumoren (de zogenaamde Testicular Adrenal Rest Tumors (TART)) bij jongens met AGS.
  • Diabetes mellitus: Sinds 2009 vindt, naast de reguliere behandeling, een web-based behandeling plaats voor jongeren (‘het Suikerplein’). De resultaten van deze behandeling worden momenteel geëvalueerd. Onderzoek vindt verder plaats naar het ontstaan en behandelen van lipo-atrofie ten gevolge van insuline injectie therapie.

Wie zijn wij?
De kinderendocrinologie in het Radboudumc is onderdeel van de subafdeling Metabole, Endocriene en Nefrogene Ziekten (MENZ, sectiehoofd Marlies Cornelissen).

De subafdeling kinderendocrinologie wordt gevormd door 3 vaste stafleden:

  • dr. Hedi Claahsen, opleider kinderendocrinologie
    Aandachtsgebied: DSD, AGS, schildklierpathologie, hersentumoren
  • dr. Janiëlle van Alfen, plv. opleider kinderendocrinologie
    Aandachtsgebied: Turner syndroom, Prader-Willi syndroom, diabetes

  • dr. Kees Noordam
    Aandachtsgebied: Noonan syndroom,  diabetes, groeihormoonbehandeling

Onze afdeling bestaat verder uit meerdere promovendi, een kinderarts-endocrinoloog in opleiding en dedicated verpleegkundigen. 
Wij zijn actief betrokken in het onderwijs aan de faculteit Medische Wetenschappen, AIOS (onder andere de ‘Endolunch’), kinderartsen, coassistenten, verpleegkundigen en paramedici. We werken actief aan het bevorderen van de kwaliteit van zorg en de patiëntgerichtheid.

Hoe ga ik leren?

Wat kun je als arts-assistent betekenen binnen onze afdeling?
Kinderendocrinologie is bij uitstek een poliklinisch vak. Daarom zul je ook veel deelnemen aan onze poliklinische spreekuren. Hierbij zul je ook wekelijks nieuwe patiënten zelfstandig zien. Wij vinden het belangrijk dat je kennis maakt met alle facetten van de kinderendocrinologie. Tijdens je stage kinderendocrinologie draag je het consultensein en ben je daarmee verantwoordelijk voor de klinische patiënten en telefonische consulten vanuit de regio. Ook heb je een eigen telefonisch spreekuur. Jij zult kennis maken met functietesten die in ons ziekenhuis vaak in dagbehandeling worden uitgevoerd.
Eenmaal per week hebben we een kinderendocrinologiebespreking waarin we patiënten, richtlijnen, congressen en protocollen bespreken. Uiteraard ben je hierbij ook actief betrokken door eigen patiënten voor te dragen en te bespreken. Bij dit overleg is altijd een klinisch chemicus aanwezig en maandelijks ook de kinderendocrinologen  vanuit de regio. Op uitnodiging schuiven soms ook andere specialisten aan. Naast de kinderendocrinologiebespreking zul je ook betrokken worden in onze overige patiëntenbesprekingen, zoals bijvoorbeeld de multidisciplinaire bespreking voor kinderen met DSD, Turner syndroom, AGS of hersentumoren, maar ook de bespreking met de genetica of de  internist-endocrinologen.

Wat zijn de leerdoelen van de profileringsstage kinderendocrinologie?
Het algemene leerdoel is het zelfstandig kunnen diagnosticeren en behandelen van  kinderen met veel voorkomende endocriene ziektebeelden.

Na de stage ben je in staat tot:
Een goede interpretatie van de groeicurve, toegespitst op de leeftijdsfase van het kind;
Het adequaat diagnosticeren van een kind met kleine/grote lengte dan wel vroege/late puberteit;
Het inschatten van de invloed van onderliggende ziekten op groei en ontwikkeling;
Het juist aanvragen en interpreteren van endocriene functie testen;

En heb je kennis genomen van:
het ziektebeeld adrenogenitaal syndroom;
groeihormoonbehandeling;
de behandeling van vroege/late puberteit;
het herkennen van syndromen.

Er wordt verwacht dat je een klinisch vraagstuk onderzoekt en uitwerkt in de vorm van een protocol. Tevens verwachten we dat je een casus beschrijft in de vorm van een artikel of poster en participeert in kinderendocrinologisch onderwijs. Afhankelijk van het accent dat je kiest binnen de kinderendocrinologie of kinderdiabetologie, de duur van je stage en je profiel, zal vooraf besproken worden wat het aandeel van ieder onderdeel binnen de stage is.

Beoordeling
Er wordt uitgegaan van  EPA-bekwaamheidsniveau 4 voor de algemene leerdoelen. De kinderendocrinologische expertisezorg valt niet onder deze EPA, voor dit onderdeel kan maximaal EPA-bekwaamheidsniveau 3 behaald worden. Dit wordt aan het begin van de stage ook formeel besproken. Tevens worden afspraken gemaakt over de persoonlijke leerdoelen en verbeterpunten. Halverwege de stage worden de stagedoelen formeel besproken evenals de persoonlijke leerdoelen en verbeterpunten. Hierbij kun jij en je supervisor van tevoren aangeven of deze doelstellingen behaald (lijken te gaan) worden, en zo niet, waarom niet. Ook wordt tijdens deze bespreking een pad afgesproken om deze doelen alsnog te behalen, of, indien alle doelen gehaald zijn, worden nieuwe doelstellingen geformuleerd. Aan het einde van de stage vindt opnieuw een formele evaluatie plaats. Van alle formele gesprekken wordt verwacht dat je een kort verslag maakt, wat opgenomen wordt in je portfolio.

Tot slot
Het is mogelijk de profileringsstage kinderendocrinologie in parttime dienstverband (minimaal 80%) te volgen. Verder is het mogelijk deze stage te combineren met een stage in het Kinder Diabetes Centrum. Daarnaast kunnen afspraken gemaakt worden inzake het doen van algemene diensten. Compensatie hiervan vindt in onderling overleg plaats.
Tijdens de profileringsstage is het gewenst dat je participeert in het onderwijs op het gebied van de kinderendocrinologie.

Samenwerkende instellingen

Radboudumc

Sollicitatie en contact

Voor meer informatie over deze profileringsstage kun je contact opnemen met Sandra Scherpenborg-Kossen, coördinator opleiding kindergeneeskunde. Email: sandra.scherpenborg-kossen@radboudumc.nl. Telefoonnumer: 024-3613175.

Radboudumc Amalia kinderziekenhuis

De Radboudumc Health Academy is één organisatie met een divers opleidingsaanbod voor verschillende doelgroepen: van paramedici tot verpleegkundigen en van artsen tot onderzoekers. Met één onderwijsinstituut kunnen professionals al tijdens de opleiding met elkaar in contact komen en vanuit één gedachte worden opgeleid. Vraagstukken in de wereld van de gezondheidszorg worden steeds complexer en vragen om diversiteit in kennis en ervaring. Samenwerken wordt steeds belangrijker. Interprofessioneel werken en leren is daarom een belangrijk speerpunt. Kijk voor meer informatie op onze website. Voor informatie over het Radboudumc Amalia kinderziekenhuis bekijk deze website.

Deze instelling maakt deel uit van de OOR Oost-Nederland (ON).

Contact

Radboudumc Amalia kinderziekenhuis
Geert Grooteplein-Zuid 10
6525 GA Nijmegen

tel.: 024 361 11 11
website: https://www.radboudumc.nl/Onderwijs/Pages/default.aspx